By PIA-Bohol | 08:32 PM March 18, 2025
Adunay libre nga artificial insemination (AI) ug estrus synchronization (ES) alang sa mga kabaw nga gatasan, kini segun sa Department of Agriculture Philippine Carabao Center sa Ubay Stock Farm.
Ang AI alang sa mga kabaw nagpasabut sa pamaagi sa pagpaburos sa gatasan nga kabaw gamit ang artipisyal nga paagi sa pagdeposito sa sperm sa toro nga kabaw nga may maayo ug taas og klase, ngadto na sat ago-angkan sa gatasan aron mas mapamaayo pa ang liwat, pagpasanay sa mga liwat nga dili daling takdan sa sakit ug pagpasanay sa maayong klase nga hayop, nga dili na kinahanglan pa nga habalan.
Sa laing bahin, ang ES, us aka matang sa pagdumala sa pagpasanay sa hayopan diin, sa pamaagi nga gamit ang kinaiya sa hayop, usbon niini ang panahon sa pagpanguwag sa hayop aron manggidungan ang mga gatasan nga anaa sa us aka lugar.
Sa pagpakighinabi ni Dr. Dina Loculan, ang center chief sa PCC sa USF, gipasabut nita nga ang pagpadungan sa pagpanguwag sa mga gatasan sa usa ka lugar, makaayo sa pagpasanay kay kon masayran na ang panahon sa pagpanguwag sa gatasan, mas dali na kini nga mahatagan sa AI, dungan sa mga kabaw sa silingan niining mga lugar.
Gawas pa, pinaagi sa ES, mahimong magdungan-dungan og panganak ang mga gatasan sa usa ka lugar, magdungan dungan usab ang mga nati sa pagdagho ug mas paspas kini nga makabalik ang gatasan sa lain na usab nga cycle sa pagpanguwag.
Pinaagi usab sa ES, mas mapasayon ang trabaho sa artificial insemination technician kay mas sayon kaniya ang pag-atiman sa mga gatasan nga pabuntison sa tumbok nga mga lugar sa usa ka ruig.
Kining duha ka serbisyo sa PCC-USF kabahin lamang sa daghan pa, sama sa Pregnancy diagnosis o pagsusi kon buntis ba o dili ang kabaw, ang pagpurga sa mga gatasan nga dili buntis ug dili mahimo sa AI, apil na ang paghatag sa hormones sa mga gatasan nga angay nang tusokan sa para panguwag.
Segun pa sa PCC-USAF, didto sila sa Barangay Langtad sa Sagbayan niadtong Lunes, Marso 21, sa Barangay Rosariohan sa Batuan ug Barangay Kagawasan sa Sagbayan sa Marso 18, Sa Poblacion Sagbayan ug sa Barangay Aloja sa buntag sa Marso 19.
Sa Marso 20, ang bahan sa PCC kauban sa mga artficial insemination adto na usab sa Barangay Mahayag San Miguel ug sa Matin-ao sa Carmen sa Marso 21 samtang ang bahan adto na usab sa Barangay Quezon sa Batuan, Cabacnitan sa Bilar ug sa Poblacion Mabini, niining adlawa.
Subay pa usab niini, giaghat sa PCC –USAF ang mga mag-uuma nga nag-atiman sa mga hayopan nga gialimahan o gipanag-iya sa mga mag-uuma saq hayopan aron makasinati sa programa sa kagamhanan. (PIABohol)
