By Rey Anthony Chiu | 02:29 PM November 08, 2023
Usa ka suporta ang gipalubad sa Sangguninag Panlalawigan sa Bohol ngadto sa nasudnong kagamhanan sa pagpanalipod niini sa katungod sa nasud sa West Philippine Sea (WPS).
Ang WPS o Karagatang Kanlurang Pilipinas mao nay opisyal nga pangalan sa kadagatan nga nahimutang sa kasadpang bahin sa Pilipinas nga parte usab sa gitawag og South China Sea apan ang giangko sa nasud, kadto lamang nasulod sa exclusive economic zone niini.
Pinaagi sa Administrative Order No. 29, nga gipagawas niadtong 2012 ni kanhi presidente Benigno Aquino III, gipadayag niini nga ang tanan nga kadagatan sa kasadpang bahin sa kapuluan sa Pilipinas tawgon na og WPS.
Sa WPS, igkita ang baga nga matang ug kadaghanon sa buhil;aman ug kahinuhaan sa dagat, nga matud pa sa Bureau of Fisheries and Aquatic Resources (BFAR), gibanabana nga adunay 324,312 metriko toneladas nga produkto gikans a dagat ang nakuha sa Pilipinas gikan sa WPS sa 2020.
Libona ka mga mananagat gikan sa Ilocos Region, Central Luzon, Mimaropa, ug mga bahin sa National Capital Region, didto managat aron ikatumod sa katawhan sa Metro Manila ug silingang mga lalawigan.
Matud pa usab sa Department of Environment and Natural Resources, ang mga gasang ug kapasilan sa WPS naglangkob sa labing dako nga bahin sa kinatibuk-ang kagasangan sa nasud ilabi na sa Kalayaan Island Group nga sakop sa WPS.
Dinhi usab, matud sa United States Geological Survey sa 2013, ang WPS may gibanabana nga 11 bilion ka baril nga lana ug labing menos 190 ka trillion nga kubiko piye nga natural gas.
Ang magkontrolar usab sa WPS, may gahum nga makapugong sa labing dako nga ekonomiya sa Asya nga migamit sa mga barko nga moagi sa WPS aron magsuplay sa ekonomiya sa mga silingan nga nasud.
Ang WPS hinuon, dungan nga giangkon sa China, Vietnam, Indonesia ug Malaysia.
Didto sa regular nga sesyon sa Sangguniang panlalawigan niadtong Octubre 24, 2023, sa pagpanguna ni Board Member Vierna Mae Boniel ug sa co sponsorship ni Bise Gobernador Victor Dionisio Balite, gipasupot sa konseho ang resulosyon No 2023-956 nga nagpadayag sa suporta sa Bohol ngadto sa nasudnng kagamhanan sa paningkamot niini nga panalipdan ang WPS.
Ang WPS may stratehikankong kamahinungdanon dili lamang sa Pilipinas apan usab sa seguridad sa rehiyon, us sa kalinaw niini.
Namatikdan usab sa konseho sa Bohol nga ang nasudnong kagamhanan way puas ng ananingkamot nga panalipdan ang katungod sa nasud ug ang mga interes niini sa nahisgutang lugar.
Ug karon nga manginahanglan ang nasud sa hiniusang suporta ug pagpagaan sa kabug-aton sa palas-anon gikan na sa abag sa Local Government Units, ang SP sa Bohol, nagpadayag sa iyang hiniusang suporta ngadto sa nasundong kagamhanan ug sa pagpaluyo niini sa hilisgutan sa WPS. (PIABohol)
