By Rey Anthony Chiu, PIA-Bohol | 07:31 PM April 09, 2020

Niining panahon nga ang banay adunay daku nga kahigayunan nga magkatapok, mipahinumdom ang Commission on Population and Development (POPCOM VII) sa mga ginikanan sa giambitan nga responsibilidad sa panimalay ug ang paghimo’g lakang nga ikasalikway na ang pagpanakit sa kabataan ug kababayen-an.
Ning panahon nga ang mga nagpadayon nga Community Quarantines nagpapuyo sa katawhan sa ilang mga balay, mipahinumdom ang POPCOM pinagi ni Atty Bruce Ragas sa katumanan sa panglantaw sa nasud ngadto sa nagamhan na nga mga banay nga Pilipino.
Subay niini, gitumbok ni Atty Ragas, uban ni Assistant Regional Director Darlynn Remolino ang tulo ka butang: responsable nga pag-amoma sa banay; responsable nga pagplano sa pamilya ug ang aktibo nga pagpanginlabut sa mga kabatan-onan sa mga buhaton sa balay.
Ang kaminyoon usa ka bugkos sa pagtinabangay subay sa gipanumpaan sa kasal, ug subay niini, ang magti-ayon mag-ambitay sa tahas sa pagpadagan sa panimalay ug sap ag-amoma sa mga bata, matud pa ni Atty Ragas.
Dugang niya, unta ang suliran sa pagpanakit sa kababayen-an ug kabataan, dili mahimong dugang nga suliran ning panahon nga ang nasud kamolo sa pagpakiggubat sa Coronavirus disease (COVID).
Subay niini, mipasubang si Ragas sa ilang programa sa POPCOM kabahin sa mga bansay sa Kalalakin-an’g Tinud-anay sa Responsibilidad ug Obligasyon sa Pamilya (KATROPA) nga nag-aghat sa mga amahan ug lalaki nga pares nga manguna sap ag-abag sa kababayen-an sa responsibilidad sa pagdumala sa banay.
Tumong sa KATROPA ang pag-umol og mga responsible nga mga ginikanan alang sa pag-ugmad sa banay ug komunidad. Dinhi ginaduso ang mga binag-o nga panglantaw sa gimbuhaton sa kalalakin-an sa katilingban nga nagtutok sa ilang responsible nga pag-angkon sa ilang desisyon ug pagpa-asdang sa mga hisgutanan sa banay, pagplano sa pamilya, himsug ug luwas nga pagmabdos sa ilang mga pares ug aktibong pagpanginlabut sa kinatibuk-an nga kaugmaran sa komunidad.
Ubay usab sa KATROPA, ang POPCOM VII nagpasugod sa KATROPA JR. us aka bansay alang sa mga batan-on’g amahan, nga gipadagan sukad pa niadtong 2016.
Nagpahinumdom usab ang POPCOM VII sa pagdumala sa banay pinaagi sa responsable nga family planning.
Nakita na sa POPCOM-7 ang posibilidad nga may mahinabo nga “baby boom” sa sunod tuig, panahum nga gipagawas ni ARD Remolino.
Samtang dili kapugngan ang pagsawhanay sa kalipayon sa mga minyo, giawhag sa POPCOM ang mga banay sa Region 7 sa pagkaresponsable sa pagplano sa pamilya ug sa pagtamud sa mga binag-o nga pamaagi sa family planning ug pagpakigtali sa mga health centers kon may dugang pa silang panginahanglanon subay niini.
Matud sa POPCOM, dinhi sa Central Visayas, ang Department of Health (DOH) padayon nga nagpatunhay sa ilang serbisyo alang sa pamilya bisan pa sa ilang pagtutok karon sa COVID 19.
Lain nga punto nga gitumbok sa POPCOM VII mao ang pag-panginlabut unta, sa kabatan-onan sa mga gimbuhaton sa panimalay sap ag-abag sa mga ginikanan.
Dugang pa sa POPCOM, samtang daghan ang natutok sa internet ning panahon sa kwarantina, giawhag nila ang kabatan-onan sa pagtan-aw sa mga POPCOM videos ug short films nga may maayong mga pagtulon-an nga makit-an sa youtube.
Pipila niining mga short films mananaug sa POPCOM short film contests subay sa Adolescent Health and Development Program (AHDP) sukad pa niadtong 2015.